Op mijn to-do schrijflijst stond ook dit onderwerp. Een onderwerp waar ik veel mee van doen heb, door opdrachtgevers expertise in heb opgebouwd, initiatieven zie ontspruiten en gewoon omdat het me enorm boeit als een nieuwe manier van doen, leven en ontwikkelen.

Zijn we er al? Nog lang niet! Na het lezen van onderstaande blog (waar ik me volledig in kan vinden) van Pieter Rozema van de KNHM en het uitgebrachte advies van de Raad voor het openbaar bestuur blijkt maar weer dat we vooral op overheidsniveau nog een hele weg hebben te gaan.

Je merkt het, deze keer hoef ik zelf even niks te schrijven, iemand was me voor! :)

 

Loslaten in vertrouwen

Gepubliceerd op 5 February 2013 door Pieter Rozema

Dit is de titel van een recent verschenen advies van de Raad voor het openbaar bestuur. Een verrassend advies over de veranderende verhouding tussen overheid, markt en samenleving.

In 2011 vroeg toenmalig minister Spies van Binnenlandse Zaken de Raad advies uit te brengen over hoe de overheid burgers, maatschappelijke organisaties en bedrijven kan betrekken bij de uitvoering van overheidstaken. Deze vraag gaat ervan uit dat de maatschappij geactiveerd moet worden. Verrassend in het advies van de Raad voor het openbaar bestuur is dat volgens hen de vitale samenleving al lang bestaat. Nederland scoort enorm hoog op internationale lijstjes als het gaat om de mate waarin mensen zich vrijwillig inzetten voor hun medemens, vereniging, natuur of ander ideaal.

Vitale samenleving bestaat al
In mijn werk bij KNHM merk ik dagelijks hoe vitaal de samenleving is. Het aantal burgerinitiatieven waar KNHM bij betrokken raakt, groeit ieder jaar. Daarbij worden de projecten ook steeds ambitieuzer. Het gaat allang niet meer alleen om de inrichting van een speeltuintje. Denk aan de dorpsraden in Maarheeze en Sterksel. Zij nemen de leiding in het proces om de gevolgen van zwaar vrachtverkeer voor beide dorpen weg te nemen. Gemeente, provincie en bedrijfsleven participeren. Twee weken geleden hebben de partijen de samenwerkingsovereenkomst ondertekend. KNHM is adviseur van de dorpsraden. Deze nieuwe rolverdeling is wennen voor alle partijen. Alleen de bewoners lijken de nieuwe werkwijze vanzelfsprekend te vinden. De inwoners van Sterksel hebben in het verleden dan ook vaker laten zien waartoe ze in staat zijn. Zo heeft het dorp een eigen coöperatieve supermarkt, waarbij alleen de bedrijfsleider een betaalde kracht is. Op dit moment werkt de gemeenschap van Sterksel aan de realisatie van glasvezelnet in het buitengebied van het dorp. De financiering is al rond.

Burgerschap gaat niet zonder eigenaarschap
Is het voorbeeld van Sterksel representatief voor Nederland? Nee, de Raad voor het openbaar bestuur wijst er op dat ondanks de hoge mate van participatie er nog wel aandachtspunten zijn. Bij participatie zijn drie factoren van belang: willen, kunnen en gelegenheid. Willen mensen participeren? Kunnen ze participeren? En krijgen ze de gelegenheid om te participeren? Hoewel er nog wel wat is aan te merken zijn de eerste twee vragen met ja te beantwoorden. Maar krijgen de mensen ook daadwerkelijk de gelegenheid om te participeren? De Raad voor het openbaar bestuur constateert dat burgerschap niet zonder eigenaarschap gaat. Je kan niet aan de samenleving vragen taken over te nemen zonder burgers écht invloed te geven. We moeten dus naar een situatie toe waarbij de overheid participeert. Dit vraagt om loslaten. Loslaten in vertrouwen.

Ik ben heel benieuwd hoe de overheid straks om gaat met de uitkomsten van het project in Maarheeze en Sterksel. Volg het project via de website www.sterksel.nu

Het advies ’Loslaten in vertrouwen’ is te downloaden via http://www.rob-rfv.nl/documenten/boekje_advies_loslaten_in_vertrouwen_webversie.pdf

Pieter Rozema
Projectadviseur KNHM

Een link naar het artikel en de website van de Koninklijke Nederlandsche Heidemaatschappij vind je hier: http://www.knhm.nl/